Een beginnersgids

voor reptielenobesitas

Reptielenobesitas is een veelvoorkomend probleem, dus wat kunnen we doen om onze dieren gezond te houden? Als verantwoordelijke reptielenhouders willen we allemaal het beste voor onze dieren en ze gelukkig en gezond houden. Maar is het mogelijk dat we onze reptielen 'te goed' houden?

door Courtney Comer

Schildpad die een aardbei eet, ter illustratie van voeding en dieet ter preventie van reptielenobesitas

Kort samengevat

Reptielenobesitas is een veelvoorkomend welzijnsprobleem, veroorzaakt door overvoeding en het unieke metabolisme van reptielen. Sommige soorten zijn gevoeliger dan andere. Deze gids laat zien hoe houders obesitas kunnen voorkomen en beheersen met regelmatig wegen, dierenartscontroles, verrijking, lichaamsbeweging en soortspecifieke voedingstrategieën. Door deze stappen te volgen, blijft je reptiel op een gezond gewicht en kan het langer en gezonder leven.

Obesitas is een veelvoorkomend probleem bij alle huisdieren

Of het nu gaat om katten, honden, vogels of kleine zoogdieren, reptielen zijn daarop geen uitzondering. Volgens gegevens van het National Centre for Reptile Welfare, 's werelds grootste herplaatsingscentrum voor reptielen, is obesitas bij reptielen nu verreweg het meest voorkomende probleem dat ze zien. Dierenarts gespecialiseerd in exotische dieren, Dr. Tariq Abou-Zhar, schat dat ongeveer 15 tot 20 procent van de reptielen die hij in zijn Britse praktijk ziet, zwaarlijvig is.

Gelukkig kunnen we veel doen om overgewicht bij reptielen te voorkomen.

Welke reptielen worden het meest getroffen?

Zoals te verwachten is, lijden de meest populaire reptielensoorten het meest aan obesitas. Dit kan komen doordat deze ‘beginnerssoorten’ vaak worden aangeschaft door nieuwe en onervaren verzorgers, die vaker fouten maken in de verzorging. Maar dat betekent niet dat we geen obesitas zien bij gevorderde soorten. Grotere reptielen, zoals de Birmese python, netpython, varanen en tegus, lijden er vaak aan.

De meest voorkomende overgewicht-reptielensoorten

  • maïsslangen

  • baardagamen

  • luipaardgekko’s

  • kuifgekko’s

  • Birmese python

  • netpython

  • gewone boa’s

  • tegus

  • savannemonitoren

"Hoewel het geen kwaad kan om af en toe een traktatie te geven, is te veel ervan niet goed."

Courtney Comer

Vijf redenen waarom reptielen zwaarlijvig worden

Voordat we het probleem van obesitas bij reptielen kunnen aanpakken, is het belangrijk eerst te begrijpen hoe en waarom het ontstaat. Bewust zijn van de oorzaak is de eerste stap om het op te lossen.

1. Het is in onze menselijke natuur

Als mens is het geven van voedsel een teken van vriendelijkheid en hoffelijkheid. Als verzorgers willen we onze reptielen gelukkig maken, maar het is belangrijk te onthouden dat reptielen niet zo vaak hoeven te eten als wij. Hoewel het geen kwaad kan om af en toe een traktatie te geven, is te veel niet goed. Uiteindelijk zijn wij verantwoordelijk voor het dieet en welzijn van onze reptielen, dus het is aan ons om de juiste hoeveelheid voedsel te geven om obesitas te voorkomen. Maak je geen zorgen – je reptiel zal je niet onbeleefd vinden als je spaarzaam bent met traktaties.

2. Het is fascinerend

Voedertijd is een van de leukste momenten bij het houden van een reptiel. Het is fascinerend om te zien wanneer ze het meest actief zijn. Helaas laten sommige verzorgers zich meeslepen bij het voeren, omdat ze hun reptielen vaker in actie willen zien.

Daarnaast is er de opwinding van reptielen in korte tijd tot indrukwekkende afmetingen te laten groeien – ook wel ‘power feeding’ genoemd. Reptielen voeren en zien groeien is fascinerend, maar dit mag nooit ten koste gaan van de gezondheid van je dier.

3. Het is een gewoonte

Jonge reptielen moeten vaak eten om voldoende calorieën binnen te krijgen voor hun groei, maar als het dier volwassen is, hoeft het minder vaak te eten. Veel verzorgers houden vast aan de gewoonte om één keer per week te voeren, waardoor hun dier de overtollige calorieën als vet opslaat. De meeste soorten zijn geprogrammeerd om bij elke gelegenheid te eten, maar kunnen hun calorie-inname niet reguleren. Het is dus aan ons, de verzorgers, om verantwoordelijk te zijn voor het voederschema en de portiegroottes.

4. Het is een stofwisselingskwestie

Verzorgers vergeten vaak dat de stofwisseling van reptielen anders is dan die van ons. Zoogdieren, zoals honden, katten en mensen, gebruiken een deel van de calorieën die ze binnenkrijgen om lichaamswarmte te genereren, waardoor ze zo vaak moeten eten. Reptielen zijn echter exotherm. Dit betekent dat ze afhankelijk zijn van externe bronnen, zoals de zon of een warmtelamp, om lichaamswarmte te produceren. De calorieën die reptielen binnenkrijgen, worden gebruikt voor energie, en dankzij hun tragere stofwisseling kunnen reptielen veel langer tussen maaltijden door. Best verbazingwekkend, toch?

5. Het is zo gewoon

Sommige verzorgers realiseren zich simpelweg niet dat hun reptiel zwaarlijvig is. Veel reptielen die we op sociale media zien, hebben overgewicht, waardoor het lijkt alsof jouw mollige reptiel een normale omvang heeft. Bovendien is er weinig data waar verzorgers op kunnen terugvallen als ze willen controleren of hun dier gezond is.

Obesitas aanpakken

Hoewel obesitas bij reptielen een veelvoorkomend probleem is, kan het met een paar eenvoudige aanpassingen gemakkelijk worden aangepakt:

Laten we het

woord verspreiden

Bewustwording van het obesitasprobleem is de eerste stap naar een oplossing. Hoe meer verzorgers zich van het probleem bewust zijn, hoe succesvoller wij als gemeenschap zullen zijn in het voorkomen ervan.

Overgewicht bij reptielen is een veelvoorkomend probleem, maar er zijn eenvoudige oplossingen.

Door het bewustzijn te vergroten, kunnen onze medehouders veelvoorkomende fouten vermijden en zorgen voor beter dierenwelzijn. Zo kunnen we allemaal verantwoordelijkere reptielenhouders worden.

Lees meer over obesitas bij reptielen

  • Thumbnail van video met gastheer Dillon Perron en een hagedis die eet, getiteld "It’s your responsibility", over preventietips voor reptielenobesitas

    Tien tips om obesitas bij reptielen te voorkomen | met Dillon Perron van Animals at Home

  • Thumbnail van video/podcast met exotisch dierenarts Tariq Abou-Zahr, getiteld "Is your reptile obese?", over het opsporen en voorkomen van reptielenobesitas

    Is jouw reptiel zwaarlijvig? | RRK Podcast Aflevering 3 (in het Engels)

Courtney Comer, student veterinaire technologie en auteur van deze gids over reptielenobesitas

Courtney Comer is een student veterinaire technologie in Florida.

Ze is een toegewijde reptielenliefhebber en trotse eigenaar van Udon, een Keniaanse zandboa.

Om meer artikelen zoals deze te lezen

Word vandaag nog lid van RRK

en ontvang ons gratis digitale magazine.